Specjalny zasiłek opiekuńczy

 KTO MOŻE SIĘ UBIEGAĆ O SPECJALNY ZASIŁEK OPIEKUŃCZY?

małżonek/małżonka

 

osoba, na której zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym ciąży obowiązek alimentacyjny

Specjalny zasiłek opiekuńczy jest świadczeniem, o które ubiegać mogą się w/w osoby, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się:

  1. orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  2. orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwości samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 764 zł.

W przypadku gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym.
W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje.

Zarejestrowanie w powiatowym urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy lub posiadanie statusu bezrobotnego nie ma wpływu na uprawnienie do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Wysokość specjalnego zasiłku opiekuńczego:

Kwoty zasiłku opiekuńczego:

  1. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje w wysokości 520,00 zł miesięcznie,
  1. kwotę specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje (otrzymaną kwotę świadczenia zaokrągla się do 10 groszy w górę).

Wymagane dokumenty:

Wykaz niezbędnych dokumentów do specjalnego zasiłku opiekuńczego doc        

Miejsce złożenia dokumentów
1. Toruńskie Centrum Świadczeń Rodzinie w Toruniu, przy ul. Batorego 38/40, (parter, box nr 1 i 2), tel. 56-657-72-00;
2. Punkt Informacyjny Urzędu Miasta Torunia, przy ul. Poznańskiej 52, tel. (56) 658-86-70 ;
3. Punkt Informacyjny Urzędu Miasta Torunia, przy ul. Dziewulskiego 38, tel. (56) 622-83-59;
4. Punkt Informacyjny Urzędu Miasta Torunia, przy ul. Wały Gen. Sikorskiego 8, tel. (56) 611-87-77;
5. Punkt Informacyjny Urzędu Miasta Torunia, przy ul. Grudziądzkiej 124/126, tel. (56) 611-85-80;
6 Punkt Informacyjny Urzędu Miasta Torunia, przy ul.  Broniewskiego 90 – w Centrum Handlowym Plaza (na I piętrze) w godz. 11.00 – 19.00 od wtorku do soboty, tel. (56) 611-87-56.

Termin i sposób załatwienia

Prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego ustala się od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek wraz z kompletem dokumentów o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności.

Postępowanie w sprawie przyznania świadczeń kończy się wydaniem decyzji administracyjnej w terminie miesiąca od daty złożenia wniosku i skompletowania dokumentów. W przypadku konieczności przeprowadzenia szczegółowego postępowania wyjaśniającego termin załatwienia sprawy może ulec wydłużeniu.

Prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego ustala się na okres zasiłkowy, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W tym przypadku prawo do w/w zasiłku ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia, nie dłużej jednak niż do końca okresu zasiłkowego.

W przypadku złożenia nieprawidłowo wypełnionego wniosku podmiot realizujący świadczenia wzywa pisemnie osobę ubiegającą się o świadczenia do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Gdy osoba złoży wniosek bez wymaganych dokumentów, podmiot realizujący świadczenia przyjmuje wniosek i wyznacza termin nie krótszy niż 14 dni i nie dłuższy niż 30 dni na uzupełnienie brakujących dokumentów. Niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia.

W przypadku, gdy przyczyną niedostarczenia wymaganego dokumentu przez osobę składającą wniosek jest niewydanie dokumentu przez właściwą instytucję w ustawowo określonym, w odrębnych przepisach, terminie oraz osoba może to udokumentować, świadczenia przysługują od miesiąca, w którym wniosek został złożony.

Tryb odwoławczy

Od decyzji w sprawie ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego służy stronie prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu w terminie 14 dni od daty jej odebrania.

Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Toruńskiego Centrum Świadczeń Rodzinie, przy ul. Batorego 38/40 (I piętro, pokój 19 – sekretariat).

Opłaty

Rozpatrzenie wniosku i wydanie decyzji administracyjnej nie podlega żadnym opłatom.

Podstawa prawna
  • Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., 1518 ze zm.);
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2017 r. , poz. 1466);
  • Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. z 2015 r. poz. 1238);
  • Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2017 r. poz. 1257).

Informacje dodatkowe

A. Dochód

Za dochód rodziny osoby wymagającej opieki, uważa się dochód następujących członków rodziny:

  1. w przypadku gdy osoba wymagająca opieki jest małoletnia:
    1. osoby wymagającej opieki;
    2. rodziców osoby wymagającej opieki;
    3. małżonka rodzica osoby wymagającej opieki;
    4. osoby, z którą rodzic osoby wymagającej opieki wychowuje wspólne dziecko;
    5. pozostających na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-d, dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia

– z tym że do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko, a także rodzica osoby wymagającej opieki zobowiązanego tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do alimentów na jej rzecz;

  1. w przypadku gdy osoba wymagająca opieki jest pełnoletnia:
    1. osoby wymagającej opieki,
    2. małżonka osoby wymagającej opieki,
    3. osoby, z którą osoba wymagająca opieki wychowuje wspólne dziecko,
    4. pozostających na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-c, dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia

– z tym że do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko.

W przypadku gdy prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego ustala się na osobę znajdującą się pod opieką opiekuna prawnego lub umieszczoną w rodzinie zastępczej spokrewnionej w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 332, z późn. zm.), uwzględnia się dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz dochód osoby wymagającej opieki.

B. Kiedy specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje

Specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli:

  1. osoba sprawująca opiekę:
    1. ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego,
    2. ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu
      i wypłacie zasiłków dla opiekunów, świadczenia rodzicielskiego, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego,
    3. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  2. osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;
  3. na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;
  4. na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu
    i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
  5. na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

C. Ubezpieczenie zdrowotne i emerytalno – rentowe

Za osoby pobierające specjalny zasiłek opiekuńczy organ właściwy opłaca składkę na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz zdrowotne, o ile nie podlegają tym ubezpieczeniom z innego tytułu. Podstawę wymiaru składek stanowi kwota odpowiadająca wysokości specjalnego zasiłku opiekuńczego. Za osoby pobierające w/w zasiłek organ właściwy opłaca składkę na ubezpieczenie zdrowotne, jeżeli nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu lub nie są członkami rodziny osoby ubezpieczonej. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego następuje na wniosek wnioskodawcy i obejmuje okres od dnia przyznania świadczenia do dnia utraty prawa do jego pobierania.

Składka na ubezpieczenie emerytalno-rentowe odprowadzana jest od dnia przyznania świadczenia, jednakże, na podstawie złożonych przez świadczeniobiorcę dokumentów o przebiegu zatrudnienia, organ może wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o udzielenie informacji o przebiegu ubezpieczenia oraz za jaki okres za tę osobę powinien opłacać składkę na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Konsekwencją powyższego może być korekta okresu odprowadzania ww. składek. Należy bowiem pamiętać, iż składki na ubezpieczenie społeczne odprowadzane są przez organ właściwy przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach  z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2016, poz. 887  ze zm.)

D. Świadczenia dla rolników

W przypadku, gdy o świadczenie ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenie te przysługuje odpowiednio:

  • rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego;
  • małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym.

Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.